Met Éireann - met.ie - The Irish Meteorological Service Online
 
met.ie - The Irish Meteorological Service Online     
The Irish Meteorological Service Online  

Tuesday, 22 August 2017
  
FOG THICKENING
16 Celsius
SE Moderate 
Search:   
Print this webpage
  Baile - Aeráid - Báisteach

 

Báisteach

Báisteach in Éirinn

Bíonn idir 750 agus 1000 (mm) de bháisteach gach bliain in oirthear na tíre. De ghnáth, bíonn meánmhéid báistí idir 1000 agus 1400 mm san iarthar. Bíonn níos mó ná 2000mm báistí sa bhliain i roinnt mhaith ceantar sléibhtiúil. Is iad na míonna is fliche i bhformhór na gceantar ná Nollaig agus Eanáir. Is é Aibreán an mhí is tirime ar fud na tíre. I roinnt mhaith ceantar sa deisceart, áfach, is é Meitheamh an mhí is tirime. Ní chuireann cloichshneachta agus sneachta mórán leis an bhfrasaíocht a tomhaiseadh

1961-1990 Mean Average RainfallCé chomh minic a chuireann sé báistí?

Tá an chuma air go mbíonn sé ag cur báistí go minic in Éirinn, ach ní thuairisceoidh dhá bhreathnóireacht as trí cinn aon bháisteach intomhaiste. Is é raon an mheánlín de laethanta fliche (laethanta le 1mm báistí nó níos mó ná sin) ó thart ar 150 lá sa bhliain ar na cóstaí thoir agus theas, go thart ar 225 lá sa bhliain i gcodanna den iarthar.

Cé chomh trom atá an Bháisteach?

Bíonn meánmhéideanna báistí san uair sách íseal in Éirinn i gcomparáid leis an mbáisteach i go leor tíortha eile, go háirithe sna trópaicí, le raon ó 1 go 2 mm. Féadfaidh rátaí gearrthéarmacha a bheith i bhfad níos airde, ar ndóigh: mar shampla, ní neamhghnách é iomlán san uair de 10mm agus féadfar a bheith ag súil le hiomláin de idir 15 go 20mm in aon uair amháin uair sa 5 bliana. Is rud neamhghnách sa tír seo iad iomláin san uair de níos mó ná 25mm agus baineann siad le stoirmeacha toirní móra de ghnáth.

Bíonn eolas ar mhinicíocht na báistí troime de dhíth ó innealtóirí, ailtirí agus daoine eile, i ndáil le critéir deartha do bhainistíocht uisce nó scéimeanna draenála de ghnáth. Is féidir minicíochtaí báistí baill do raon de thréimhsí ar láthair ar bith in Éirinn a mheas le samhail doimhneachta-faid-minicíochta. Chun níos mó eolais a fháil, féachwww.met.ie/climate/products03.asp .

Éifeachtaí na hAirde

Bíonn méadú idir 100mm ar fhánaí thoir agus 200mm ar fhánaí thiar nochta ar mhéideanna bliantúla na frasaíochta le haghaidh gach méadaithe de 100m ar an airde. Tarlaíonn na luacha is airde in ardtailte an iarthair. Féadfaidh báisteach bhliantúil atá 50% níos mó ná na hísealchríocha cóngaracha a bheith ar airde de 300m. Faigheann roinnt mullach sa taobh thoir theas níos mó ná 3000 mm de bháisteach in aghaidh na bliana. Is é an t-ardú ginearálta d'aer thar thalamh ardaithe is cúis leis an méadú ar an mbáisteach, a chuireann le déine agus fad araon na báistí agus na gceathanna.

Tomhais

Toisc gur príomhtháscaire athruithe ar an aeráid é an bháisteach, tá tomhais na báistí ríthábhachtach chun éifeachtaí ar thimthriall an uisce agus ar chothromaíocht uisce ón athrú aeráide a mheas. Tá sé á tomhas ar roinnt láithreacha in Éirinn ó bhlianta luatha an 19ú haois. Ó bhunú Sheirbhís Meitéareolaíochta na hÉireann i 1936, tá eagrú agus méadú déanta ar an líonra báistí agus sroicheadh buaic de thart ar 800 stáisiún báistí sna blianta deireanacha de na 1950í.

Taifeadtar báisteach ag stáisiúin shionoptacha agus ag stáisiúin aeráide faoi láthair. Chomh maith leis sin, tá líonra mór de bhreathnóirí báistí deonacha ann. Déantar léamh báistí gach uair ar bhuille na huaire sna stáisiúin shionoptacha; taifeadtar iomlán laethúil na báistí gach lá ag 0900 AUL sna stáisiúin aeráide agus báistí agus sanntar an t-iomlán a thaifeadtar ag an am seo don lá roimhe sin. Tá roinnt tomhsairí báistí ar láithreacha iargúlta freisin a léitear iad uair sa mhí, de ghnáth ar an gcéad lá den mhí. Tá Met Éireann i mbun oibre ar a líonra sionoptach de stáisiúin a uathoibriú. Cuireann an ghlúin nua de stáisiúin, a dtugtar TUCSON (an Líonra Aontaithe um Bhreathnóireachtaí Aeráide agus Sionoptacha), orthu, léamha ó nóiméad go nóiméad ar na príomhpharaiméadair aimsire, lena n-áirítear an bháisteach. Léiríonn an mapa suíomhanna na stáisiún báistí reatha. Taifeadtar báisteach i stáisiúin shionoptacha agus i stáisiúin aeráide freisin.

rainfallDhéantaí báisteach a thomhas le méadair bháistí a bhailíonn báisteach a thiteann isteach i dtonnadóir de thrastomhas uachtarach 126mm, 305mm os cionn talún. Baineann an Líonra báistí deonach úsáid astu siúd i gcónaí. Sna hAerfoirt agus sna stáisiúin TUCSON, tomhaistear an bháisteach le 'buicéid inchlaonta' a chlaonann nuair a thiteann 0.1 nó 0.2 mm de bháisteach, agus comhairtear líon na gclaontaí. Tá balla móna timpeall ar an taifeadán báistí (intlis: méadar báistí traidisiúnta).

Amshraith agus Treochtaí: Tá amshraith níos faide ná 100 bliain ar roinnt láithreacha. Léiríonn an graf thíos na hamshraitheanna báistí fadtéarmacha bliantúla do na stáisiún ag Réadlann Dhairbhre agus i mBaile Átha Cliath.

 

 

Rainfall

Tá sonraí ó stáisiúin bháistí ar fáil i bhformáid dhigiteach ó 1941. Tá iomláin ghreillithe mhíosúla na báistí á gcruthú ó na sonraí seo ó Eanáir 1941. Tá amshraith bhliantúil náisiúnta na báistí a cruthaíodh trí mheánú a dhéanamh ar na greillephointí go léir do gach bliain.

Iomláin na Báistí de réir Séasúir agus difríocht idir seo agus na normail ó 1961 go 1990.

Tá an-éagsúlacht i méid na báistí ó bhliain go bliain. Léirigh meán reatha 30 bliain den bháisteach bhliantúil náisiúnta méadú de thart ar 70mm le fiche bliain anuas.

Léiríonn gach séasúr méadú beag ar na hiomláin le fiche nó tríocha bliain anuas, faoi mar atá i gceist le hiomláin bhliantúla na báistí.

Táscairí Athraithe Aeráide

Mhínigh foireann saineolaithe de chuid na hEagraíochta Meitéareolaí Domhanda raon de tháscairí maidir le hathrú báistí agus teochta, chun éascú le comparáid aonfhoirmeach a dhéanamh idir na hathróga seo. I gcás na báistí, áirítear líon na laethanta fliucha agus líon ná laethanta báistí le báisteach os cionn tairsí áirithe i measc na n-innéacsanna.

Wet DaysRain > 10mm

Climate Change Indicators

Tá treochtaí ríofa maidir leis na táscairí do stáisiúin a bhfuil taifead laethúil beagnach iomlán acu sa tréimhse 1961 go 2010 bunaithe ar thaifid na stáisiún aonair. Léirítear líon na laethanta le báisteach níos mó 10mm ó 1961 go 2010 thuas. Ní léiríonn na treochtaí báistí an méid céanna de mhuinín mar a léiríonn dóibh siúd a bhaineann le teocht. Léiríonn siad éagsúlacht níos mó de réir réigiúin agus uaireanta bíonn easaontacht sna treochtaí idir stáisiúin atá cóngarach dá chéile go geografach

Báisteach Shíobtha

Nuair atá aimsir shocair ann, titeann braonta báistí go hingearach le treoluas a bhaineann lena méid. Nuair a shéideann an ghaoth, iompraítear na braonta go cothrománach agus nuair a bhíonn gaotha láidre ann féadann sraontaí de níos mó ná 45 céim ón gceartingear a bheith ann, fiú i gcás braonta móra. Sna himthosca sin, gheobhaidh balla ingearach taobh leis an ngaoth níos mó frasaíochta ná dromchla cothrománach den achar céanna. Le linn sealanna fada de bháisteach faoi thiomáint na gaoithe, féadfaidh brící agus coincréit teacht chun a bheith sáithithe agus féadfaidh báisteach dul trí scoilteanna i struchtúr nó trí bhearnaí timpeall na bhfuinneog.
Bíonn méid na báistí ar bhalla i gcomhchoibhneas le toradh na báistí agus cuidí luas na gaoithe is gnách don bhall. Treoraíodh é seo Led agus Shellard chun toradh na meánbháistí bliantúla agus an mheánluais bhliantúil gaoithe a mholadh mar innéacs na báistí síobtha atá i gcomhréir leis an mbáisteach iomlán a thiomáintear in aon bhliain amháin ar dhromchla ingearach atá i gcónaí taobh leis an ngaoth.

Innéacs na Báistí Síobtha do Phoblacht na hÉireann

 

 
MET ÉIREANN, Glasnevin Hill, Dublin 9, Ireland Tel: +353-1-8064200 Fax: +353-1-8064247

© The material on this site is Met Éireann copyright. The name Met Éireann and the Met Éireann logo are registered trademarks. Copyright Notice.
Times indicated in forecasts and reports may be local or UTC.
twitter World Weather Services


Site Design and Development by FUSIO